Ocak
Yılın ilk ayı ılıman bölgelerde bile bahçıvanlığın en güç uygulandığı dönemdir. Ama bahar ve yaza hazırlık yapmak için en uygun zamandır.
Dona karşı dayanıksız bitkilerinizi korunaklı bir yere taşıyın. Bu imkansızsa bitkilerinizin yanına destekler koyarak, çevresini köpüklü naylon, hasır; keçe ya da bambu gibi malzemelerle kapatabilirsiniz. Böylece bitkilerinizin donmasını engelleyeceksiniz.
Çok kar yağarsa dallar ağırlık altında ezilip kırılabilir. Bunu önlemek için ağaçlarınızın üzerinde bulunan karları sık sık temizlemeye özen gösterin.
Dağ gülü ve kamelyaların kök kısımlarını kuru yapraklarla kaplayın.
Kar ve don sırasında çimenlerinizin üzerinde yürümeyin.
Çiçeklenme sonrası ev içi bitkilerinizin sulamasını azaltın. Kış uykusuna gereksinimleri var.
Şubat
Ara sıra yüzünü gösteren güneşe ve ay sonuna doğru uzamaya başlayan günlere aldanmayın şubatta da bitkilerinizin korunmaya ihtiyacı var.
Ev içi bitkileriniz çiçeklenmeyi sürdürüyorsa, solan çiçeklerini kesip, onlara haftada bir besin verin. Çiçeksiz ev içi bitkilerinizin nemini sağlamak için de yapraklarına su püskürtün ve ara sıra havalandırın.
Saksılarınızda çok sıkışmış ev içi bitkilerini daha büyük bir saksıya geçirin ve topraklarını yenileyin.
Bahçede :
Çiçek tarhlarına düşen kuru yaprakları temizleyin. Ilık havalarda bazı dikim işlerini yapabilirsiniz. Özellikle ılıman bölgelerde.
Ortancaların kırılmış, kurumuş dallarını taze tomurcuğun hemen üzerinden kesin.
Çok yıllık odunsu bitkilerin ( yeşil olmayan ) tam ortasında yer alan ve ışığın girmesini engelleyen dalları dip kısımlarından budayın.
Güzel havalarda yabani otları köklerinden koparın. Çiçeğe geçtikten sonra tohum verip daha da çoğalmalarına engel olmak için bu işlemi sıkça tekrarlayın.
Meyve ağaçlarınıza, gül ve zakkumlarınıza bordo bulamacı ( bakır,sülfat ve kireç karışımı ) uygulaması yapın. Bu işlem kuru havalarda 15 günde bir pompa yardımıyla yapılmalıdır. Borda bulamacı, en etkin mantar hastalıkları koruyucusudur.
Ilıman bölgelerde gül budamasına ve çıplak kök gül fidesi dikimine başlanabilir.
Mor salkımların ve bengovillerin budanma zamanı da bu aydır.
Mart
Doğanın uyanma zamanı. Günler uzuyor ve kır çiçekleri açmaya başladı.
En beklenmedik don olayları bu ayda gerçekleşir. Nazlı bitkileri korumaya devam.
Soğuğa dayanıklı bitkilerinizi serbest bırakın.
Martla birlikte açmaya başlayan süsen, nergis, sümbül ve ay sonu açması olası erkenci lalerinize soğanlı bitkiler gübresi vermeye başlayın.
Seranıza, kapalı verandanıza ya da bahçenizin sıcak ve aydınlık bölümüne bazı tek yıllık bitkilerin (sardunya, hint karanfili, mine, petunya..v.s.) tohumunu ekebilirsiniz.
Meyve ağaçlarının ve süs ağaçlarının dikim ayı, özellikle yapraklarını dökmeyen ağaçlar için en uygun zaman. Dikim sırasında köklenme gübresi vermeyi ihmal etmeyin.
Bahçenizde üzüm varsa budayın.
Tüm sarmaşık bitkileri ( hanımeli, begonvil, yasemin..v.s.) filizlenmeden önce budanması için son şansınız bu ay.
Lavanta, santolin, biberiye gibi çalı türleri ile çit bitkilerini budayın.
Nisan
Bahçenin tüm dikim işlerini bu ay bitirin. Uzayan günler, güneş ve ılınan hava köklenme yaprak ve çiçek oluşumu için fırsat verir.
Çim ekmek için uygun aydayız.
Çiçekleri solan soğanlı bitkilerin çiçek saplarını dibinden kesin ama yaprakları bırakın. 15günde bir soğanlı bitkiler gübresi vermeye devam edin. Yapraklar soluncaya kadar yerlerinden sökmeyin. Sulamayın zira yeşil yapraklar, soğanın gelecek mevsim için güçlenmesine yardım eder.
Yıldız çiçekleri (dahlia) ve yaz yumrularının ( Kala, kana, süsen, zambak…v.s. ) dikim zamanıdır.
Yağmur yağmadığı zamanlar yeni dikilen ağaç ve bitkilerle birlikte teras ve balkon bitkilerini de sulamayı unutmayın.
İlkbaharda çiçek açan leylak gibi bitkilere çiçeklenme gübresi verin.
İlkyazda çiçek açan ve tek yıllık bitkilerin çiçek tarhlarıyla saksılara geçirilmesi gerekir. (petunya, cam güzeli…v.s.)
Yabani otların yayılmasını engellemek için kökten yolmaya devam edin.
Çimlere azotlu bir gübre verin ve zayıflayan kısımlarını yenileyin.
Bahçelerin büyük derdi olan salyangoz gibi yumuşakçaların en azgın olduğu aydır. Kimyasal maddeler kullanmak yerine gece tek tek toplayın.
Eğer varsa sebze bahçesini hazırlayan. Çapalama, gübreleme, yabani ot temizliğini bu ay yapmalısınız.
Mayıs
Yaz başlangıcı, ne sıcak ne de soğuk. En güzel bahçe günlerinin başlangıcı.
Yeni dikimler için saksıları iyice temizleyin. Eski toprağın üzerine yeni bitki dikmeyin. Saksıdaki toprak tüm besin değerini yitirmiştir.
Çiçekli bitkiler tarhlarında dikim işlemini bu ay bitirin. Toprağı nemli tutmak için hemen hepsinin altına, kuru yaprak, yanardağ tüfü, ince mıcır ya da çakıl döşeyin. Yabani otların yayılmasını da engellemiş olursunuz.
Tüm dikim işlemlerinizi özelliklede tek yıllık çiçekli bitkilerinizin dikimini, havanın kapalı olduğu zamanlarda yapın. Serinlikte yerlerine alışmaları daha kolay olur.
Süsen ve zambakların solmuş çiçeklerinin saplarını dip kısmından kesin. Çiçekli bitkiler gübresini birkaç hafta daha ( haftada birgün) verin. Ay sonunda onları tamamen dinlenmeye bırakın.
Güzel bir havada kimi çiçekli bitkilerin ( hint karanfili ve gülün, kozmos, zinniya, günebakan…v.s. ) tohumunu doğrudan toprağa serpebilirsiniz. Isınan toprak, çimlenmelerini kolaylaştıracaktır.
Yaz soğanları ve yumruların dikim işlerini bitirin.
Yağmur mevsimi sona yaklaştı. Sulama sularını tutması için ağaçlarınızın ve çalı türlerinizin dip kısımlarına havuz yapın. Olanağınız varsa kuru yaprakla örtün.
Güllerinizin köklerine yakın çıkan piçleri dipten kesin.
Çimlerinizi en az 10 günde bir biçin. Biçtiğiniz çimleri atmayın. Daha sonra gübre olarak kullanırsınız.
Haziran
Uzun günler başladı. Bahardan aldığı renkler,dikmiş olduğunuz bitkilerin tazeliği, bahar yağmurlarının ona verdiği ışıkla bahçe, balkon ve teraslarınız pırıl pırıl . Bu güzelliği devam ettirmek size düşüyor.
Sabah ya çok erken (07.00’den önce) ya da akşam güneş çekildikten sonra sulama yapın. Günümüzde damlama en etkin sulama sistemi. Bu sistemle bitkiniz hiç susuzlukla karşılaşmadan, az suyla ve sık aralıklarla sulanır. Su tasarrufu bir yana, bu sistemle bitki kökleri suyu yavaş yavaş alır ve daha sağlıklı olur. Bu uygulamada yine akşam ya da sabah yapılmalıdır. Sisteme zamanlayıcı takarak işinizi kolaylaştırabilirsiniz.
Çiçeklenmenin sürmesi için düzenli olarak solan çiçekleri kesin ve onlara çiçek besini vermeye başlayın.
Saksı ya da benzeri kaplarda bulunan, yaprakları tamamen solmuş ilkbahar soğanlarını yerinden çıkarın. Bir fırçayla temizleyin, gazete kağıdıyla sarın, eylüle kadar kuru ve gölgeli bir yerde koruyun.
Ortancalarınızın mavi olmasını istiyorsanız, sulama suyuna bir miktar çivit atabilirsiniz. Bu satın aldığımızda mavi olan ortancalar için de geçerli.
Süs havuzunuz varsa nilüfer dikin. Daha önce dikmiş olduklarınızın topraklarını yenileyin. Solmuş ve çürümüş yaprakları temizleyin. Yosunlanmayı engellemek için sık sık suyunu değiştirin.
Güllerinizin yapraklarına dikkat. Yapraklara su değdirmeyin. Pas hastalığıyla sarı lekelerin ilk belirtisinde kükürt içeren biyolojik bir bakım uygulayın. Ziraatçilere danışmayı ihmal etmeyin.
Temmuz- Ağustos
Çok sıcak geçen bu aylarda bahçe çalışmaları pek değişmiyor.
Bahçeniz bu aylarda çok susar. Sulamayı ihmal etmeyin, ama arada bir sıkı çapa yapmak da sulama yerine geçer. Çapalama ve sulama yapmanın dışında sıcaktan sıkışmış toprağı havalandırmayı da unutmayın.
Yaz soğan ve yumrular(yıldız çiçekleri, yaz zambakları, kanalar) çiçeklendi.Çiçeklenmelerini sürdürmek için, solan çiçeklerini ve kuru yapraklarını kesin. Besin vermeyi ihmal etmeyin. Düzenli sulayın.
Ilıman kuşakta begonviller çiçek değiştiriyor. Kuru çiçeklerden kurtulmak için basınçlı su ile yıkayın. Yeniden çiçeklenmeleri için 2 hafta hiç su vermeyin.
Yaseminleriniz su oburudur. Özellikle akşam saatlerinde sulayın; tüm gece mis gibi kokarlar.
Sarmaşık güllerin soğanlarını kesin zira tohuma giderse çirkin bir görüntü oluştururlar.
Egzotik bitkilerin çoşma zamanı. Japon gülleri, hatmi ağaçları, sitelliçyalar, süs muzları, mazi yaseminler, mercanlar çiçek içinde. Onlara 15 günde bir besin takviyesi yapın.
Çimlerinizi sık sulayın, düzenli biçin. Artık gübre vermenize gerek yok.
Bahçenizde ve terasınızda iğne yapraklı bitkiler (çam ve servi türleri), yaprakları tozlu olursa nefes alamaz. Akşam güneş çekildikten sonra yağmurlama yöntemiyle hem nefes almalarını sağlayın hem de onları aşırı sıcakta koruyun.
Hormon düzeyi en üst noktaya ulaşmış bitkilerinizden çelik alabilirsiniz.
Eylül
Kızgın yaz sona eriyor. Günlerin kısalmasıyla bitkilere çok yararlı akşam nemi de başladı. Yaz boyunca sıcaktan bayılan yaz bitkilerinin yeniden canlandığı dönemdeyiz.
Bozulan çimlerinize yama yapın.
Yeni çim dikmek isteyenler için uygun zaman. Toprak sıcak olduğu için çimlenme kolay olacağı gibi, çimleriniz sonbahar yağmurlarından da yararlanacak.
İlkbaharda çiçek açan soğanların siparişlerini verebilir ve eskiler yeniden dikebilirsiniz. Hem bahçeye hem de saksılara…
Gelecek ay dikmeyi planladığınız ağaç ve yapraklarını dökmeyen çalı türlerinin yerlerini hazırlayın.
Palmiye, cycas ve phoenix gibi egzotik bitkileri dikmek ya da yerlerini değiştirmek için bu ay son şansınız.
Solmuş olan tek yıllık yaz çiçeklerinin bulunduğu tarhları temizleyin. Toprağını çapalayın ve yeni dikimler için hazırlayın.
Lavanta ve santolinlerinizi top şeklinde budayın.
Ekim
Yaz rehavetinin yerini sonbahar canlılığı aldı.
İlkbahar soğanlarının dikim zamanı. Bahçeleri olanlara bir yıl öncesinden korudukları soğanları, doğrudan toprağa dikmelerini öneririm. Bu şekilde zamanla yerlerine alışıp çoğalacaklar.
Ambalajlı yeni ürünleri dikim önerileri doğrultusunda dikin. Etiketlemeyi unutmayın. Lale ve nergisleri aralıklarla ekin : 15 günde bir 3 paket lale soğanı dikerseniz ilkbaharda 1,5 aya yayılan bir lale şöleni yaşarsınız. Aynı işlemi nergis ve sümbüllere de uygulayın. Bodur süsen, sarımsak çiçeği gibi yenilikleri de deneyin.
Çiçek tarhlarınızla boşalan saksılarınıza sonbahar çiçekleri ( Asterler, kasımpatıları, menekşeler ) yerleştirin.
Bahçenizde biriken kuru yaprakların hepsini bir yerde toplayın. Kompostonuzu (yaprak gübresi) kendiniz yapın.
Yaz yumrularından süsen ve kanaların ve kimi çalı türlerinin köklerini ayırıp çoğaltabilirsiniz ( dağ gülü, şakayık, otsu bitkilerden santolin ve biberiye gibi ).
Kimi yapraklarını döken ağaçları dikmek için uygun bir dönem. Yapraklanma durduğu için köklenme daha çabuk olacaktır ( gülibrişim, badem, jakaranda gibi).
İğne yapraklı ağaçları dikmek için de uygun zaman.
Çimlere ayın ilk günleri yosunlanmayı önleyen bir çim gübresi verin. Çürümelerini önlemek için de üzerlerine dökülen kuru yaprakları toplayın.
Ilıman iklim dışında bulunan bahçelerde kimi nazlı ve soğuğa dayanıksız bitkilerin korunaklı bir yere geçirilmesi gereklidir.
Kimi sarmaşıklara temizlik budaması uygulayın (yasemin, hanımeli, hedera, adi sarmaşık gibi).
Kasım - Aralık
İklim koşulları hemen hemen aynı olan bu iki ayda bahçe çalışmaları da aynıdır.
Bahçe ve balkonlarda : Çuha çiçeği, menekşe, erkenci nergisler, krizantemler, sarı çiçekleriyle kış yasemini, Noel gülü, kış kamelyası, dağ gülü…
Ev içinde : Yılbaşı çiçeği, sıklamen, ev içi açelyaları, Noel kaktüsleri, ev içi begonyaları.
Yukarıda saydığımız çiçekli bitkilerin dışında tüm ev içi bitkilerin sulanmasını azaltın. Toprak kurudukça su verin. Ev içlerinde hava kuru olduğu için yapraklara ara sıra su püskürtün.
Bahçe ve teraslarda :
Soğuk ve dona dayanıksız bitkilerinizi korunaklı yerlere alın ya da üstlerini örtün.
Solmuş krizantemlerinizi diplerden kesin ve üzerlerini kuru yapraklarla kaplayın.
Çıplak kökle satılan kimi ağaçların dikim zamanı. Dikim işlemi bittikten sonra toprağına kök gübresi karıştırın. Önerilen doza dikkat!
Havanın güzel olduğu günlerde kırık dallar, kurumuş yapraklar ve kurumuş çiçekli bitkilerle dolup taşmış tarhları temizleyin.
Yağmurların ardından açan yabani otları 15 günde bir temizleyin.
PalmArTpeyzaj © 2010